odszkodowania – świadczeniu przysługującym poszkodowanemu w wyniku wypadku przy pracy zgodnie z ustawą z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecz - nym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych6 . Na podstawie analizy obowiązujących regulacji prawnych, orzecznictwa, doświadczeń w obsłudze przez
Dodać przy tym należy, iż jednorazowe odszkodowanie z tytułu śmierci osoby bliskiej wskutek wypadku przy pracy nie podlega odliczeniu od zadośćuczynienia pieniężnego przysługującego osobom najbliższym na podstawie art. 446 § 4 k.c. Jednocześnie jednak odszkodowanie to powinno być wzięte pod uwagę przy określaniu wysokości
Wypadek przy pracy może zdarzyć się każdemu, wystarczy jeden moment, a możemy doznać szkody – poważniejszej lub mniej poważnej. Pracownikowi, któremu przydarzył się wypadek przysługuje jednorazowe odszkodowanie, a jeżeli w efekcie wypadku doznał uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, może dodatkowo dochodzić od pracodawcy odszkodowania, zadośćuczynienia czy renty.
– Kodeks cywilny – dalej k.c. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że cywilnoprawna odpowiedzialność pracodawcy za skutki wypadku przy pracy ma charakter uzupełniający wobec świadczeń, które pracownik uzyskuje z tytułu ubezpieczenia wypadkowego (wyrok Sądu Najwyższego z 29.07.1998 r., II UKN 155/98, OSNP 1999, nr 15, poz. 495).
Żeby otrzymać odszkodowanie z ZUS z tytułu wypadku przy pracy, należy zgłosić ten fakt pracodawcy, który musi sporządzić dokumentację powypadkową. Niemniej jednak, podejrzewam, że ZUS uzna mały uszczerbek na zdrowiu i nic Pani nie wypłaci. Wszystko zależy od tego jak poważnego urazu Pani doznała.
Inne świadczenia z ZUS po wypadku przy pracy. świadczenie rehabilitacyjne; zasiłek wyrównawczy oraz chorobowy; jednorazowe odszkodowanie; renta rodzinna oraz renta z uwagi na brak zdolności do pracy zarobkowej; dodatek pielęgnacyjny i do renty rodzinnej. Odszkodowanie od pracodawcy (z OC pracodawcy) po wypadku przy pracy
. Materiał Partnera Wypadki przy pracy to zdarzenia mogące dotknąć każdego pracownika. Właśnie dlatego wszystkie legalnie zatrudnione osoby są objęte obowiązkowym ubezpieczeniem wypadkowym. Dzięki niemu w przypadku zaistnienia wypadku przy pracy mogą ubiegać się o szereg świadczeń pieniężnych. Roszczenia te wypłaca ZUS, ale można też domagać się odszkodowania od pracodawcy. Bywa jednak, że ten ostatni odmawia takiej wypłaty. Co zatem należy zrobić w tej sytuacji? Kiedy mamy do czynienia z wypadkiem przy pracy? Definicja wypadku przy pracy jest bardzo precyzyjna i mówi, że jest to zdarzenie nagłe, wywołane przyczyną zewnętrzną, które spowodowało uraz lub śmierć i nastąpiło w związku z wykonywaną pracą. Jednak prócz tych czterech podstawowych elementów można jeszcze wymienić kilka dodatkowych czynników, które mają wpływ na to czy dane zdarzenie zostanie zaklasyfikowane jako wypadek przy pracy. Dlatego gdy już dojdzie do wypadku kluczowe jest ustalenie wszystkich jego okoliczności, gdyż mogą mieć one wpływ nie tylko na rodzaj roszczeń, o które poszkodowany może się ubiegać, ale także na ich wysokość. Najważniejsze ustalenia jakich należy dokonać zgłaszając wypadek przedstawia Radca Prawny Katarzyna Szczygieł z kancelarii w Tychach, która specjalizuje się w dochodzeniu roszczeń z tytułu wypadków przy pracy: Pierwszą i najważniejszą czynnością jaką należy zrobić, gdy ulegniemy wypadkowi podczas wykonywania obowiązków zawodowych jest zgłoszenie tego faktu pracodawcy, oczywiście jeśli stan naszego zdrowia na to pozwala. Kolejny krok to sporządzenie protokołu powypadkowego. Zajmuje się tym przedstawiciel firmy, w której jesteśmy zatrudnieni. Jednak to w naszym interesie jest sprawdzenie czy informacje zawarte w protokole pokrywają się z przebiegiem zdarzeń, które doprowadziły do wypadku. Jeśli różnią się one od naszej wersji wydarzeń powinniśmy zażądać ich sprostowania. Bardzo pomocne w tej sytuacji mogą okazać się zeznania świadków, jeśli tacy byli. Integralną częścią protokołu są dokumenty z oględzin miejsca wypadku oraz inne dowody np. zdjęcia. Protokół wraz z załącznikami dokumentacją medyczną stanowi podstawę do wnioskowania o świadczenia odszkodowawcze lub rentowe z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Kiedy możemy ubiegać się o odszkodowanie od pracodawcy? Zgodnie z obowiązującymi przepisami o ubezpieczeniu społecznym podstawową formą zadośćuczynienia za wypadek przy pracy są świadczenia wypłacane przez ZUS. Natomiast odpowiedzialność pracodawcy ma charakter uzupełniający. Oznacza to, że można go dochodzić wtedy, gdy świadczenie wypadkowe wypłacone przez ZUS nie zdołało w całości pokryć szkody jakiej doznał pracownik. Istnieją jednak okoliczności, w których poszkodowany może dochodzić od pracodawcy odszkodowania niezależnie od świadczeń otrzymanych z ubezpieczenia wypadkowego. Ma to miejsce wówczas, kiedy istnieją dowody na to, że przyczyną wypadku były ewidentne zaniedbania pracodawcy, zwłaszcza w zakresie zapewnienia swoim pracownikom bezpiecznych warunków pracy. Niestety spora część firm odmawia wypłaty odszkodowań z tego tytułu. W takim przypadku jedynym rozwiązaniem jest skierowanie sprawy na drogę sądową. Aby jednak zrobić to w sposób profesjonalny warto skorzystać z usług doświadczonego prawnika, który wskaże najlepszą ścieżkę dochodzenia swoich roszczeń, pomoże skompletować potrzebne dokumenty oraz będzie reprezentował poszkodowanego przed sądem na wszystkich etapach postępowania. Podziel się: Ogólna ocena artykułu Oceń artykuł Dziękujemy za ocenę artykułu Błąd - akcja została wstrzymana Polecane firmy Przeczytaj także
Tak orzekł Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyroku z 18 grudnia 2013 r. (III APa 9/13). Powód w okresie od 3 marca 2008 r. do 31 grudnia 2010 r. był zatrudniony na stanowisku elektromonter, pomocnik operatora otaczarni. 13 kwietnia 2010 r. uległ wypadkowi przy pracy, na skutek którego doznał obrażeń ciała. 10 maja 2010 r. pracodawca zatwierdził protokół powypadkowy, w którym to zdarzenie zostało uznane za wypadek przy pracy. Po wypadku poszkodowany leczył się w szpitalu. Postępowanie karne prowadzone przez prokuraturę rejonową zostało umorzone wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego. Czytaj także: Alkohol nie przekreśli prawa do odszkodowania Od 13 kwietnia do 11 października 2010 r. pracownik pobierał zasiłek chorobowy, a od 12 października 2010 r. do 6 października 2011 r. – świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 100 proc. wynagrodzenia, które stanowiło podstawę wymiaru zasiłku chorobowego. 5 września 2011 r. powód wystąpił do ZUS z wnioskiem o przyznanie renty. Orzeczeniem z 30 września 2011 r. lekarz orzecznik ZUS stwierdził, że powód jest całkowicie niezdolny do pracy, a ta niezdolność pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy. W konsekwencji powód uzyskał prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Jako podstawę faktyczną swojego żądania powód wskazał, że 13 kwietnia 2010 r. uległ wypadkowi przy pracy, który rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą pracodawcy na gruncie art. 435 kodeksu cywilnego. Dochodził od pracodawcy i jego ubezpieczyciela roszczeń uzupełniających opartych na art. 444 § 1 i § 2 oraz art. 445 § 1 – tj. zadośćuczynienia za doznaną krzywdę i odszkodowania, które obejmowało zwrot kosztów związanych z: - dojazdami jego i jego rodziny do szpitali oraz do lekarza ortopedy, - opieką nad nim, - zakupem niezbędnych lekarstw, środków przeciwbólowych oraz środków opatrunkowych, a także renty w wysokości 300 zł miesięcznie (poczynając od maja 2010 r.) z tytułu zwiększonych wydatków związanych z leczeniem oraz renty w kwocie 1350 zł miesięcznie (poczynając od listopada 2011 r.) z tytułu zwiększonych potrzeb opiekuńczych. Powód domagał się ponadto ustalenia, że pozwani będą ponosić odpowiedzialność za skutki wypadku przy pracy, jakie mogą wystąpić u niego w przyszłości. Sąd okręgowy wziął pod uwagę, że katalog świadczeń przysługujących pracownikowi z tytułu wypadku przy pracy został określony w art. 6 ust. 1 ustawy wypadkowej. Z ubezpieczenia wypadkowego przysługuje mu jednorazowe odszkodowanie z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu doznanego na skutek zdarzenia (art. 11 i art. 12 przywołanej ustawy). Pracownik poszkodowany na skutek wypadku przy pracy jest uprawniony do dochodzenia roszczeń uzupełniających na podstawie przepisów prawa cywilnego, w zakresie szkód niepokrytych odszkodowaniem z ustawy wypadkowej (wyrok Sądu Najwyższego z 21 października 1998 r., II UKN 273/98). Przy określaniu wysokości odszkodowania z art. 444 § 1 oraz renty z tytułu utraty zdolności do pracy zarobkowej i zwiększonych potrzeb z art. 444 § 2 musi być brana pod uwagę wysokość jednorazowego odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu uzyskanego z ZUS. Kwotę tego odszkodowania trzeba również uwzględnić przy określaniu wysokości zadośćuczynienia pieniężnego z art. 445 (wyrok SN z 11 stycznia 2000 r., II UKN 258/99). W tym kontekście sąd okręgowy uznał, że powód nie może skutecznie dochodzić roszczeń uzupełniających na podstawie przepisów przed wyczerpaniem trybu postępowania o jednorazowe odszkodowanie z ubezpieczenia wypadkowego. Sąd apelacyjny podzielił pogląd sądu okręgowego. Komentarz eksperta Elżbieta Smirnow, radca prawny w Kancelarii Prawa Pracy Wojewódka i Wspólnicy W praktyce pracownicy, którzy doznali szkód w wyniku wypadku przy pracy, często dochodzą odszkodowań i renty z pominięciem świadczeń i trybu ich dochodzenia z ustawy wypadkowej, kierując żądania bezpośrednio do pracodawcy na mocy przepisów ogólnych prawa cywilnego. Oczywiście poszkodowany ma prawo dochodzić roszczeń na podstawie przepisów prawa cywilnego, ale roszczenia te mają charakter uzupełniający. Oznacza to, że roszczeń uzupełniających nie można dochodzić przeciwko pracodawcy na podstawie przepisów prawa cywilnego przed wyczerpaniem trybu postępowania o jednorazowe odszkodowanie z obowiązkowego ubezpieczenia społecznego. Przedmiotowy wyrok potwierdza powyższe i wpisuje się w ugruntowaną linię orzeczniczą, że pracownik nie może dochodzić odszkodowania i renty uzupełniającej przed rozpoznaniem jego roszczeń o świadczenia przysługujące na podstawie przepisów ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (wyrok SN z 29 lipca 1998 r., II UKN 155/98). Bez rozpoznania roszczeń przez organ rentowy rozstrzyganie o odpowiedzialności uzupełniającej jest przedwczesne z uwagi na brak informacji w zakresie szkód niepokrytych odszkodowaniem z ustawy wypadkowej. Co istotne, dochodząc roszczeń uzupełniających z tytułu wypadku przy pracy (opartych na przepisach prawa cywilnego – art. 415, art. 444 czy art. 445 pracownik nie może powołać się w postępowaniu sądowym jedynie na sam wypadek stwierdzony protokołem powypadkowym. Musi on wykazać przesłanki prawne odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy, tj.: 1) ciążącą na pracodawcy odpowiedzialność z tytułu czynu niedozwolonego, 2) poniesioną szkodę (uszczerbek na zdrowiu), 3) związek przyczynowy pomiędzy zdarzeniem będącym wypadkiem przy pracy a powstaniem szkody.
Przepisy prawa pracy i ubezpieczeń społecznych określają katalog świadczeń odszkodowawczych, jakie przysługują pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy lub zachorował na chorobę zawodową. Świadczenia te wypłacane są przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i mają na celu rekompensatę skutków wypadku przy pracy pracownikowi (jednorazowe odszkodowanie, pokrycie kosztów leczenia z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych oraz zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, rentę szkoleniowa itp.) bądź - jego rodzinie (np. w postaci renty rodzinnej). Nie wszyscy jednak wiedzą, że w myśl przepisów prawa pracy poszkodowany ma prawo żądać od pracodawcy świadczenia odszkodowawczego. W myśl art. 2371 § 1 ustawy z r. - Kodeks pracy ( z 2016 r. poz. 1666 ze zm.) – dalej pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy lub zachorował na chorobę zawodową określoną w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z r. w sprawie chorób zawodowych ( z 2013 r. poz. 1367) przysługują świadczenia z ubezpieczenia społecznego określone w przepisach ustawy z r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych ( z 2015 r. poz. 1242 ze zm.) – dalej Katalog świadczeń określony w art. 6 obejmuje: zasiłek chorobowy – dla ubezpieczonego, którego niezdolność do pracy spowodowana została wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, świadczenie rehabilitacyjne – dla ubezpieczonego, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy, zasiłek wyrównawczy – dla ubezpieczonego będącego pracownikiem, którego wynagrodzenie uległo obniżeniu wskutek stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jednorazowe odszkodowanie – dla ubezpieczonego, który doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jednorazowe odszkodowanie – dla członków rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty, rentę z tytułu niezdolności do pracy – dla ubezpieczonego, który stał się niezdolny do pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, rentę szkoleniowa – dla ubezpieczonego, w stosunku do którego orzeczono celowość przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczasowym zawodzie spowodowaną wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, rentę rodzinna – dla członków rodziny zmarłego ubezpieczonego lub rencisty uprawnionego do renty z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, dodatek do renty rodzinnej – dla sieroty zupełnej, dodatek pielęgnacyjny, pokrycie kosztów leczenia z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych oraz zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne w zakresie określonym Odszkodowanie od pracodawcy Niezależnie od powyższych świadczeń pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy przysługuje od pracodawcy odszkodowanie za utratę lub uszkodzenie w związku z wypadkiem przedmiotów osobistego użytku oraz przedmiotów niezbędnych do wykonywania pracy, z wyjątkiem utraty lub uszkodzenia pojazdów samochodowych oraz wartości pieniężnych (art. 2371 § 2 Powyższe świadczenie jest na gruncie prawa pracy jedynym należnym od pracodawcy, stąd też regulacja jego dotycząca została włączona do przytoczonym przepisie ustawodawca wskazał przesłanki prawa do tego odszkodowania. Należą do nich: stwierdzenie, że dane zdarzenie było wypadkiem przy pracy oraz wystąpienie związku przyczynowego pomiędzy tym zdarzeniem, a zniszczeniem lub uszkodzeniem przedmiotów osobistego użytku, a więc również wykazanie szkody. Ewentualna wina pracodawcy w zaistnieniu wypadku nie ma żadnego znaczenia dla jego odpowiedzialności odszkodowawczej. Zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 6 ustawy z r. - Kodeks cywilny ( z 2017 r. poz. 459) – dalej wskazane przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy musi udowodnić pracownik. Ciekawym aspektem omawianej odpowiedzialności jest brak wyłączenia zobowiązania pracodawcy do wypłaty powyższego odszkodowania w przypadku zaistnienia okoliczności wyłączających prawo do świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, takich jak te określone w art. 21 (chodzi tu o stwierdzenie, że wyłączną przyczyną wypadku było udowodnione naruszenie przez poszkodowanego przepisów dotyczących ochrony życia i zdrowia, spowodowane przez niego umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, a także gdy poszkodowany będąc w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających lub substancji psychotropowych, przyczynił się w znacznym stopniu do spowodowania tego wypadku). Zdania w tej kwestii są podzielone, jednakże wydaje się, że gdyby była taka wola ustawodawcy, to – podobnie jak to uczynił w § 1 art. 2371 wskazującym na zakres świadczeń – także w § 2 tego przepisu, dotyczącym odszkodowania, odesłałby do stosowania przepisów odrębnych, wyłączających w określonych okolicznościach odpowiedzialność odszkodowawczą pracodawcy. Ponieważ tego nie uczynił, uprawnione wydaje się stwierdzenie, że prawo do odszkodowania za przedmioty utracone lub uszkodzone w związku z wypadkiem przy pracy zachowa także ten pracownik, który ze względu na okoliczności przewidziane w art. 21 utracił prawo do świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego. Prawo do omawianego odszkodowania przysługuje także członkom rodziny pracownika zmarłego na skutek wypadku przy pracy, bowiem jest ono prawem majątkowym ze stosunku pracy i jako takie, zgodnie z art. 631 § 2 przejdzie w częściach równych na małżonka bądź inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów ustawy z r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.). Pomimo tego, że przepis uprawniający pracownika do ubiegania się o odszkodowanie od pracodawcy obowiązuje już ponad 10 lat, rzadko znajduje praktyczne zastosowanie. Można jedynie domniemywać, że wynika to zarówno z jego nieznajomości, jak i z obawy pracowników przed zgłaszaniem roszczeń do pracodawcy, u którego wciąż pracują i nadal chcieliby pracować. Na koniec warto dodać, że przepisy nie regulują zasad określania szkody za utracone mienie, wobec czego należy stosować w tym zakresie przepisy Więcej na ten temat w Serwisie BHP.
Porady Życie zawodowe Wypadek przy pracy a odszkodowanie | 4 min czytania | 4 min czytania Wypadek przy pracy – skutkujący trwałym lub długotrwałym uszczerbkiem na zdrowiu pracownika - upoważnia do otrzymania odszkodowania. Jednorazową rekompensatę można dostać po wydaniu przez ZUS odpowiedniej decyzji. Świadczenie wypłaca ZUS. Jeśli wypadek został spowodowany złymi warunkami pracy lub poszkodowanemu brakuje środków na leczenie, to odszkodowanie powinien wypłacić również pracodawca. Co kwalifikuje się jako wypadek przy pracy? Jeżeli pracownik doznał uszczerbku na zdrowiu lub stracił życie na skutek wykonywania obowiązków służbowych (również bez wyraźnego polecenia przełożonego), uznaje się to za wypadek przy pracy. Incydent może mieć miejsce w pracy lub w drodze z domu do pracy i odwrotnie. Rozróżnia się wypadki w pracy: śmiertelne – gdy zgon następuje w miejscu pracy lub pracownik traci życie w ciągu 6 miesięcy od dnia wypadku podczas pracy; o charakterze ciężkim – na skutek wypadku osoba zatrudniona traci zdolność do wykonywania pracy i/lub organizm zostaje trwale lub długotrwale uszkodzony, np. przez utratę wzroku, zaburzenie podstawowych funkcji życiowych; lekkie – pracownik wraca do zdrowia w ciągu 28 dni; zbiorowe – gdy na skutek wypadku ucierpiały minimum dwie osoby. Za wypadek przy pracy nie zostanie uznana sytuacja, gdy pracownik zajmuje się prywatnymi sprawami w czasie swojej zmiany pracowniczej. Jakie zdarzenia kwalifikują się jako wypadek przy pracy? Kto otrzyma odszkodowanie? Za wypadek w pracy odszkodowanie przysługuje ubezpieczonemu pracownikowi, który na skutek wykonywania pracy i działania czynników zewnętrznych, doznał stałej bądź długotrwałej utraty zdrowia lub życia. Za stały uszczerbek na zdrowiu uznaje się uszkodzenia i upośledzenia organizmu, które nie mają szansy poprawy, np. oszpecenie ciała, utrata kończyn. Długotrwała utrata zdrowia to naruszenie zdolności organizmu na okres dłuższy niż 6 miesięcy, jednak możliwa jest poprawa stanu zdrowia poszkodowanego. Jak starać się o odszkodowanie? Jednorazowe odszkodowanie można otrzymać po zakończeniu procesu leczenia i rehabilitacji. Lekarz orzecznik lub komisja lekarska powołana przez ZUS ocenia stopień poszkodowania pracownika i związku wypadku z wykonywaną pracą. W ciągu 14 dni ZUS wydaje decyzję o możliwości otrzymania odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy. Odszkodowanie za wypadek w pracy – jak je uzyskać? Kto wypłaca odszkodowanie? Rekompensata za trwałą lub długotrwałą utratę zdrowia wypłacana jest przez ZUS. Pracownik może starać się również o odszkodowanie u swojego pracodawcy, gdy: wypadek nastąpił z winy szefa – np. w zakładzie pracy nie przestrzegano przepisów BHP; świadczenie wypłacane przez ZUS nie pokrywa w pełni kosztów leczenia; podczas wypadku mienie pracownika uległo uszkodzeniu lub zniszczeniu – pracodawca ma obowiązek opłacić straty osoby zatrudnionej, które zostały poniesione podczas pożaru zakładu pracy. Jakie inne świadczenia przysługują pracownikowi? Pracownicy, u których stwierdzono trwały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu, mogą otrzymać również: zasiłek chorobowy; świadczenie rehabilitacyjne; rentę z tytułu niezdolności do pracy; dodatek pielęgnacyjny – gdy pracownik podlega rencie z tytułu utraty zdolności do pracy; środki na pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego, szczepień ochronnych oraz zakupu sprzętu ortopedycznego. Zasiłek chorobowy a wypadek przy pracy
W artykule omówiono podstawy i zakres odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu wypadku przy pracy, choroby zawodowej i choroby parazawodowej, zwracając szczególną uwagę na możliwość przyczynienia się poszkodowanego pracownika do powstanie szkody, co skutkuje obniżeniem odszkodowania od pracodawcy. Podstawą dochodzenia roszczeń poza ubezpieczeniowych z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej jest udowodnienie pracodawcy zawinienia w zakresie nie wywiązania się z obowiązków w zakresie bhp, których naruszenie doprowadziło w skutkach do wypadku przy pracy albo choroby zawodowej. Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >> Fakty świadczące o zawinieniu pracodawcy mogą wynikać z treści protokołu powypadkowego, dokumentacji kontrolnej organów nadzoru nad warunkami pracy, głównie Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a także innych dokumentów będących w posiadaniu pracodawcy. Poszkodowany, który uległ wypadkowi przy pracy, lub zachorował na chorobę zawodową może zwrócić się do właściwego inspektora pracy z wnioskiem o zbadanie okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy lub powstania choroby zawodowej i przekazanie stosownych informacji niezbędnych do dalszego postępowania odszkodowawczego. Czynności kontrolne inspektora pracy mogą doprowadzić do ujawnienia rzeczywistych okoliczności mających związek przyczynowo-skutkowy z wypadkiem przy pracy, chorobą zawodową albo chorobą parazawodową. Odpowiedzialność z tytułu choroby parazawodowej Zgodnie z uchwałą 7 sędziów SN z dnia r., pracownik, który doznał uszczerbku na zdrowiu wskutek spowodowanej warunkami pracy choroby, nie będącej chorobą zawodową może, z mocy art. 300 dochodzić od pracodawcy roszczeń odszkodowawczych (por. uchwałę 7 sędziów SN z dnia r. III PZP 85/86, OSNCP 1988/9/109). Pracodawca ponosi pełną odpowiedzialność z tytułu niedopełnienia obowiązków w zakresie bhp, w następstwie czego doszło do powstania negatywnego skutku zdrowotnego u pracownika, jeżeli związek przyczynowy między stworzonymi warunkami pracy przez pracodawcę a danym schorzeniem jest oczywisty. Związek ten musi być wykazany przy pomocy odpowiedniej oceny stanu zdrowia pracownika dokonanej przez właściwego lekarza albo zakład opieki zdrowotnej a w toku postępowania spornego przez biegłego sądowego. Zasada odpowiedzialności z tytułu choroby parazawodowej świadczy o tym, że ustawodawca obciąża pracodawcę pełną odpowiedzialnością za stworzone warunki pracy. Sprzeczność warunków wykonywania pracy z prawem, nie stanowi obecnie wyłącznie podstawy do działalności decyzyjnej inspektora pracy ale także uprawnia pracownika do dochodzenia roszczeń z tego tytułu. Ta zaistniała zmiana mająca związek z wejściem Polski do Unii Europejskiej polega więc na nadaniu pracownikom pełnej podmiotowości w stosunkach pracy. Cechą tej podmiotowości jest powszechna możliwość dochodzenia przez pracownika roszczeń od pracodawcy w razie naruszenia przez podmiot zatrudniający przepisów i zasad bhp (por. szerzej T. Nycz „Znaczenie wejścia Polski do UE dla bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracownika /wybrane zagadnienia/”, Monitor Prawa Pracy z 2004 Nr 5 str. 132 i nast.) Ustalanie odszkodowania Odpowiedzialność odszkodowawcza podmiotu zatrudniającego za skutki stworzonych złych warunków pracy nie wyłącza możliwości przyczynienia się samego pracownika do powstania, czy pogłębienia negatywnej oceny jego zdrowia, nie wyłączając nawet końcowego efektu śmiertelnego. W wyroku z 6 marca 1997 r. Sąd Najwyższy uznał, że uzupełniające odszkodowanie na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego dla członków rodziny pracownika zmarłego wskutek uznanego za chorobę zawodową nowotworu krtani, może być obniżone odpowiednio do stopnia przyczynienia się pracownika, na skutek palenia tytoniu, do powstania i rozwoju tej choroby (zob. wyrok SN z dnia r. II UKN 20/97, OSNP z 1997 r. Nr 23, poz. 478). W każdym przypadku dochodzenia roszczeń opartych na przepisach prawa cywilnego, trzeba oceniać całokształt przyczyn, jakie legły u podstaw powstania choroby, czy też zdarzenia wypadkowego i dopiero po rozważeniu stopnia przyczynienia się poszczególnych elementów do zaistnienia choroby zawodowej, parazawodowej czy wypadku przy pracy, rozstrzygać o wielkości należnego odszkodowania. Brak uwolnienia od odpowiedzialności Podmiot zatrudniający nie może więc uwolnić się od odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu stworzenia złych warunków pracy, może natomiast żądać sprawiedliwego rozłożenia kosztów wynikających z całokształtu okoliczności, jakie doprowadziły do uszczerbku na zdrowiu pracownika bądź jego śmierci. Złe warunki pracy z punktu widzenia choroby parazawodowej mogą polega także na tym, że pracodawca nie wyeliminuje ze środowiska pracy palenia tytoniu, co spowoduje ten skutek, że aczkolwiek sam poszkodowany pracownik nie będzie palaczem, to jednak jego choroba powstanie wskutek narażenia na dym tytoniowy poprzez tzw. palenie bierne. Zważywszy na fakt, iż związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy negatywnym rakotwórczy wpływem papierosów na możliwość powstania szeregu rodzaju chorób w tym nowotworów, jest dość szeroki, w interesie pracodawcy leży poprawne eliminowanie ze środowiska pracy przypadków narażania pracowników na dym tytoniowy. Skutki palenia tytoniu mają bowiem charakter osobniczy, stąd nie można wykluczyć, że dotkną one pracownika niepalącego, narażanego jednak na dym tytoniowy w formie biernej, wskutek tolerowania przez pracodawcę palenia tytoniu w obiektach zamkniętych zakładu pracy. Podmiot zatrudniający we własnym interesie powinien więc dbać o to, aby zakazy palenia tytoniu w obiektach zamkniętych zakładu pracy były wprowadzone w formie postanowienia regulaminu pracy lub tam, gdzie go być nie musi, w formie stosownego zarządzenia pracodawcy. Organizowanie palarni dla pracowników palących tytoń, aczkolwiek prawnie dopuszczalne, to jednak w mniejszym stopniu zapewnia właściwe, wolne od dymu tytoniowego środowisko pracy, aniżeli wprowadzenie i egzekwowanie całkowitego zakazu palenia tytoniu w pomieszczeniach zamkniętych zakładu pracy. Z punktu widzenia odpowiedzialności za skutki chorób związanych z warunkami pracy, pracodawca lekceważący swoje obowiązki w omawianym zakresie, naraża się na realną możliwość ponoszenia z tego tytułu daleko idącej odpowiedzialności odszkodowawczej, względem poszkodowanych pracowników. Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>
odszkodowanie od pracodawcy z tytułu wypadku przy pracy